Churchill Formatı Neyi Anlatır
Puro sohbetlerinde Churchill adı, aşağı yukarı on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü tanımlar. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi gerektirir; çoğu zaman bir saati aşar. Seyahat boyu punch 48 ile sakin gövdeli punch 8-9-8 gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı kolayca görülür. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini sağlar ve böylece ısı daha yumuşak kalır. Başlamadan önce takvimde yer açmak hem keyif hem de düzgün yanma için doğru bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy fazla gelir; sakin bir akşam isteyen kişiye ise uyar. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta yavaş gitmek tüm içimin gidişatını belirler. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri fark etmenizi mümkün kılar. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin hakkını teslim eder, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra oturmasını ve ortadaki zengin bölümün belirmesini beklemek de kolaylaşır.
Double Corona Formatına Yakından Bakış
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını yakalar; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha dolgun durur. Kalın çap, kor yüzeyini büyütür ve dumanı yumuşatır. Double corona punch puro bu sınıfın tipik bir örneğidir; küba punch duke ise aynı kalınlık düşüncesini farklı bir biçimde gösterir. İki örnek karşılaştırıldığında, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun ağırlaştığı açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha kolay takip edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini yavaş yavaş ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda telaşa gelmeyen bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini hissettirir. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın bilinen yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa daha çok anlatacak şey sunar, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda bıraktığı iz arttığı için içici, her bölümü ayrı ayrı değerlendirme şansı bulur.
Uzun Puro İçin Zaman Planı
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını hesaba katmak yerinde olur. Seksen dakikayı zorlayan oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden yarıda kalırsa keyfi kaçar. Küba punch mantua gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti bekler. Küba short de punch ise aynı çizginin kısa kolunu anlatır ve yarım saatlik bir molaya yeter. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü yakmak akla yatkın bir düzendir. Telefonu kenara koymak ve ortamı baştan düzenlemek de fark yaratır. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak yanınızda bulunmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi uzatır. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için sakin bir elle koltuğa gömülmek yeterlidir. Uzun içimde telaşa kapılmamak asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da dingin bir manzaranın eşlik ettiği akşamlarda yaşanır.
Kalın Halkalı Puroda Gövde Karakteri
Halka çapı altmışa dayanınca puro, sade bir çubuktan çok ağır bir gövdeye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile farklılaşır. Signature gigante puro bu sınıfa dahil olur ve koyu harmanını geniş kesitte rahatça taşır. Elli adetlik super selection ise çok daha klasik ölçülerde kalır ve aradaki fark hemen anlaşılır. İkisini yan yana tutan biri, kalınlığın duman hacmini nasıl yönlendirdiğini kolayca fark eder. Geniş çapta duman daha hacimli ama çoğu zaman daha yumuşak gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye paylaşılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif sayılmaz. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini yönlendirir. Harmanın dolgunluğunu belirleyen şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki oranıdır, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda dizilmesi için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak fark edilir, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Seçki Kutularıyla Damak Haritası Çıkarmak
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı tatmak akıllı bir yoldur. Blackbird robusto sampler altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda karşılaştırma fırsatı tanır. World sampler robusto ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde buluşturur. Robusto yarım saati hayli aşar, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman harcatır. Her denemenin ardından iki satırlık bir kayıt almak yardımcı olur. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat öne çıktı diye bakmak iyidir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha uygun geldiğini anlatır. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl yönlendirdiğini de gösterir. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama yakışacağına karar vermek çok daha netleşir, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut gözlem bulunur ve yanlış bir tercihin ihtimali küçülür.
Altmışlık Çapın Getirdikleri
6x60 sampler kutusu kalın halkalı boylara giriş için sade bir seçki oluşturur; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça idare etmesine yardım eder. Kırmızı bantlı macanudo gigante ise uzun gigante kalıbını koyu bir harmanla birleştirir. Altmışlık çapta kor geniş olduğundan puro ağır yanar ve bu da içimi bir saati rahatça aşan bir oturuma çevirir. Bunun yansıması olarak duman serin kalır, damakta daha tok bir his yaratır. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak zorlaşabilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı eşit ısıtmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı engeller. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek toparlamak çoğu zaman yeterlidir. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır kılmaz, yalnızca daha yavaş eder, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki özeninin de sonucudur ve bu ayrıntıyı öğrenen biri sonraki purolarda çok daha huzurlu yanar. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha düzgün olur.
Uzun Purolarda Doğru Başlangıç
Uzun bir puroda başlangıç kesimi pürüzsüz olmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını açmak yeterlidir, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk seçmek tada koku karışmasını önler. Undercrown shade nasıl gibi küçük bir boy çok kolay toparlanır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Vegafina nicaragua nasıl gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha titiz ilerlemeyi ister. Dumanı acele çekmek ısıyı tırmandırır ve aromayı bozar. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman rahat eder. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden tutuşturmak olağandır. Kısa dinlenme araları da dumanı dengeler, tadın her aşamada daha berrak kalmasına yardım eder. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe dengelemek de bitişe kadar temiz bir tat korur, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar düzenle yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi hızda çekildiğine bakar. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir alışkanlıktır.
Nem ve Saklama Üzerine Notlar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda kolayca çatlar; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen açılır. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için bilinen aralıktır. Quai d'orsay ambassadeur ile baalbeck puro gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir düzen kurmak isteyenler için iş görür. Kutuyu gereksiz yere yoklamak dengeyi bozar. Yeni bir nemlendirici eklerken damıtık su seçmek doğrudur. Yeni gelen purolara birkaç gün ortama alışma zamanı bırakmak da iyidir. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı kalabalıklaştırmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle sınamak akıllıcadır. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe seçmek iyi sonuç verir, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı harmanlı ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir not koymak da uzun vadede düzen sağlar. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da imkan tanır.
Belicoso ile Churchill Arasındaki Fark
Belicoso sivri başıyla öne çıkar; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında belirgin olur. Sivri uçlu belicoso royal dumanı dar bir noktada toplar, bu yüzden ilk dakikalarda gövde daha belirgin hissedilir. Capitolio puro nasıl gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle sınanabilir ve farkı ortaya çıkarır. Düz uç kesimi kolaylaştırır, sivri uç ise dikkat bekler. Uçtan gereğinden fazla açmak çekişi hafifletir. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman toplanır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye dağılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta farklı farklı algılanmasına yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas seçmek yırtılmayı engeller. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve o günkü havaya bağlıdır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de rolü büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi tecrübesinde tartmak en doğru karardır.
Uzun Bir Akşamda Puroya Eşlik Edenler
Uzun bir puroyu huzurla içmek istiyorsanız, ortam da önemlidir. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin gözde seçimidir; su ya da soda ise damağı temizler. Clemenceau onluk kutu kavrulmuş badem tarafıyla kahveye eşlik eder, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten getirdiği için ağırlaşmaz. Quai d'orsay coronas ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere yaklaşır. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre beklemek önerilir. Ortam havadar ve sakin olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman birikir. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro zamanı unutturur, yalnız içildiğinde ise daha yavaş tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da deneyimi bütünler, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı önceden düşünmek akşamı güzelleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir törene dönüşür.